Cổ phiếu Uranium lao dốc dù triển vọng nguồn cung thắt chặt
Mặc dù giá nhiên liệu dài hạn đang ở mức cao nhất trong hơn 18 năm qua, cổ phiếu của các công ty khai thác uranium vẫn ghi nhận đà sụt giảm mạnh. Các nhà đầu tư hiện đang phải cân nhắc giữa triển vọng nguồn cung thắt chặt và áp lực từ chi phí sản xuất tăng cao cùng những khó khăn trong việc đưa các dự án mới vào vận hành.
Nghịch lý giữa giá nhiên liệu và giá cổ phiếu
Trong tháng 9, chỉ số VettaFi Global Uranium Mining Index đã giảm 16%, trong khi Nasdaq Sprott Junior Uranium Miners Index mất tới 22%. Điều đáng nói là giá uranium giao ngay gần như không biến động trong cùng giai đoạn. Theo Paul Wong, chiến lược gia tại Sprott, áp lực từ thị trường tài chính đang lấn át triển vọng tích cực của thị trường nhiên liệu.
Thanh khoản thắt chặt đã làm tăng chi phí vốn, làm giảm bội số định giá và trì hoãn việc thị trường công nhận giá trị của các dự án trong tương lai. Những tác động này mang tính chu kỳ và tài chính, nhưng chúng ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng triển khai dự án mới của các nhà phát triển vốn cần nhiều năm xây dựng và cấp phép.
Dự báo thị trường và rủi ro nguồn cung từ Kazakhstan
Các chuyên gia tại BMI dự báo giá uranium giao ngay sẽ đạt trung bình 95 USD/lb vào năm tới, tăng từ mức 88 USD/lb của năm nay. Sự thắt chặt nguồn cung từ Kazakhstan và nhu cầu mua sắm tăng từ các công ty điện lực là những yếu tố hỗ trợ chính. Mặc dù sản lượng khai thác toàn cầu dự kiến tăng 7,8% trong năm nay tạo ra thặng dư nhẹ, nhưng thị trường được dự báo sẽ chuyển sang trạng thái thâm hụt vào năm 2025.
Rủi ro cung ứng ngắn hạn cũng xuất hiện tại Kazakhstan khi nhà máy axit sulfuric của Kazatomprom bị trì hoãn vận hành đến năm 2027-2028. Đây là nguyên liệu thiết yếu cho phương pháp chiết xuất uranium chính của quốc gia này, làm dấy lên lo ngại về khả năng duy trì sản lượng mục tiêu.
Nhu cầu dài hạn từ Trung Quốc và phương Tây
Nhu cầu uranium được dự báo sẽ tăng trưởng trung bình 4,1% mỗi năm trong giai đoạn 2026–2035, vượt xa tốc độ tăng trưởng sản lượng khai thác là 3,3%. Việc xây dựng các lò phản ứng hạt nhân tại Trung Quốc là động lực thúc đẩy nhu cầu chính. Ngược lại, một số dự án tại phương Tây có thể bị đình trệ do rào cản về quy định và tài chính, khiến tình trạng khan hiếm trong tương lai càng trở nên rõ rệt.
Nhận định cho nhà đầu tư Việt Nam
Đối với các nhà đầu tư Việt Nam quan tâm đến nhóm cổ phiếu năng lượng quốc tế, uranium là một lĩnh vực ngách nhưng đầy tiềm năng trong bối cảnh chuyển dịch năng lượng xanh. Tuy nhiên, sự phân hóa giữa giá hàng hóa và giá cổ phiếu hiện nay cho thấy rủi ro tài chính ngắn hạn vẫn rất lớn. Nhà đầu tư nên thận trọng với các doanh nghiệp khai thác nhỏ (junior miners) vốn nhạy cảm với chi phí vốn. Thay vào đó, hãy tập trung vào các quỹ ETF uranium hoặc các doanh nghiệp đầu ngành có bảng cân đối kế toán mạnh. Đây là cuộc chơi dài hạn, đòi hỏi sự kiên nhẫn để vượt qua các chu kỳ thắt chặt thanh khoản trước khi hưởng lợi từ sự khan hiếm nguồn cung thực tế trong thập kỷ tới.