Cựu sếp eToro dùng AI giải bài toán tuân thủ pháp lý
Anver Yoffe, cựu Giám đốc mảng Regtech và Giám sát Thị trường tại eToro, vừa rời vị trí để xây dựng một startup ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) giải quyết bài toán phức tạp bậc nhất ngành tài chính: tuân thủ quy định pháp lý.
Thực trạng phân mảnh và gánh nặng chi phí tuân thủ
Trải qua hơn một thập kỷ làm việc tại các đơn vị tiên phong như sàn giao dịch eToro và nhà cung cấp báo cáo tuân thủ Cappitech, Yoffe chỉ ra hai lỗ hổng lớn mà các định chế tài chính đang mắc phải. Đầu tiên là sự phân mảnh bộ máy. Trong hầu hết doanh nghiệp, mỗi phòng ban vận hành như một ốc đảo riêng biệt. Giám đốc An ninh thông tin (CISO) theo dõi quy định an ninh mạng DORA của EU và chuẩn SOC 2; Giám đốc Thương mại (CCO) phụ trách báo cáo thuế xuyên biên giới; trong khi Giám đốc Tuân thủ lại áp dụng các bộ quy tắc ứng xử sản phẩm. Mỗi bên sử dụng công cụ riêng, tạo nên bộ máy cồng kềnh và thiếu nhất quán.
Thứ hai là tâm lý lo sợ và không biết giới hạn chi tiêu. Do sợ bị phạt, các công ty liên tục mua thêm phần mềm, thuê chuyên gia tư vấn và duy trì đội ngũ kiểm tra thủ công. Hệ thống luật pháp tài chính như MiFID II tại EU dài hàng ngàn trang với nhiều khái niệm mơ hồ như phí "phù hợp" hay vì "lợi ích tốt nhất" của khách hàng, buộc doanh nghiệp phải tốn kém nguồn lực khổng lồ để xử lý các vùng xám này.
Giải pháp hợp nhất bằng AI và chuẩn CLHEAR
Mục tiêu của startup do Yoffe sáng lập là giúp các tổ chức tài chính chỉ cần đáp ứng một nghĩa vụ cốt lõi một lần duy nhất, bất kể có bao nhiêu cơ quan quản lý yêu cầu. Nền tảng AI sẽ kết nối toàn bộ dữ liệu nội bộ với kho luật pháp, quy chuẩn hiện hành.
Hệ thống này vận hành trên chuẩn mã nguồn mở mang tên CLHEAR (viết tắt của Compliance - Tuân thủ, Life cycle - Vòng đời, Harmonisation - Hài hòa, Explainability - Khả năng giải thích, Assurance - Đảm bảo và Reliability - Độ tin cậy). Chuỗi giải pháp mở này cho phép quét, đối chiếu và chuẩn hóa văn bản luật liên tục khi có quy định mới xuất hiện.
Góc nhìn cho thị trường và nhà đầu tư Việt Nam
Lĩnh vực công nghệ pháp lý (Regtech) ứng dụng AI đang mở ra cơ hội thương mại hóa rất lớn trong bối cảnh các quy định tài chính toàn cầu ngày càng khắt khe. Đối với thị trường tài chính Việt Nam, khi các ngân hàng, công ty chứng khoán và các nền tảng Fintech đang bước vào giai đoạn chuẩn hóa theo chuẩn quốc tế (như Basel III hay các quy định về bảo vệ dữ liệu cá nhân), áp lực chi phí tuân thủ sẽ tăng vọt.
Nhà đầu tư trong nước nên lưu tâm đến tiềm năng tăng trưởng của các doanh nghiệp cung cấp giải pháp chuyển đổi số mảng pháp lý và bảo mật. Đồng thời, việc các định chế tài chính tối ưu hóa được chi phí vận hành nhờ AI sẽ là yếu tố hỗ trợ biên lợi nhuận đáng kể trong dài hạn.