EnergyX ký hợp đồng bán lithium 2 tỷ USD với Trafigura
Energy Exploration Technologies (EnergyX) vừa ký kết thỏa thuận bao tiêu độc quyền kỳ hạn 10 năm trị giá hơn 2 tỷ USD với tập đoàn thương mại hàng hóa hàng đầu thế giới Trafigura, mở đường cho việc thương mại hóa nguồn cung lithium quy mô lớn phục vụ chuỗi cung ứng pin toàn cầu.
Thỏa thuận bao tiêu 100.000 tấn lithium tiêu chuẩn pin
Theo thỏa thuận có tính ràng buộc pháp lý, Trafigura sẽ thu mua 100.000 tấn sản phẩm lithium tiêu chuẩn chế tạo pin (battery-grade) từ EnergyX trong vòng 10 năm. Với mức giá thị trường hiện tại khoảng 20.000 USD/tấn, thương vụ này dự kiến mang lại hơn 2 tỷ USD doanh thu cho EnergyX.
Khối lượng lithium trên sẽ được cung cấp từ hai dự án chiến lược của EnergyX:
- Dự án Black Giant (Chile): Cung cấp lithium carbonate, dự kiến bắt đầu vận hành thương mại giai đoạn 1 vào năm 2028 với công suất thiết kế lên đến 52.500 tấn/năm. Dự án này trước đó đã nhận được 225 triệu USD vốn đầu tư từ tập đoàn năng lượng Eni (Ý) và cam kết tài trợ tín dụng 690 triệu USD từ Ngân hàng Xuất nhập khẩu Hoa Kỳ (US EXIM Bank).
- Dự án Lonestar (Texas, Mỹ): Cung cấp lithium hydroxide, dự kiến đi vào hoạt động thương mại từ năm 2029. Đây là cơ sở khai thác trực tiếp (DLE) đầu tiên tại bang Texas xử lý nguồn nước muối giàu lithium tại chỗ.
Cả hai cơ sở đều áp dụng nền tảng công nghệ chiết tách trực tiếp độc quyền GET-Lit DLE do EnergyX phát triển với hơn 150 bằng sáng chế, giúp tối ưu hóa hiệu suất thu hồi và chi phí vận hành.
Chiến lược tái định hình chuỗi cung ứng khoáng sản pin
Hiện nay, Trung Quốc đang kiểm soát khoảng 70–75% công suất tinh chế hóa chất lithium trên toàn cầu, tạo ra mắt xích thắt cổ chai lớn đối với ngành công nghiệp xe điện phương Tây. Việc Mỹ và các đối tác đẩy mạnh các dự án DLE nội địa và tại Nam Mỹ nhằm giảm bớt sự phụ thuộc vào quá trình xử lý từ Trung Quốc.
Ông Teague Egan, CEO của EnergyX, nhấn mạnh rằng cam kết mua dài hạn từ một đối tác có quy mô và năng lực tài chính như Trafigura là bảo chứng quan trọng giúp doanh nghiệp tiếp cận nguồn vốn vay cũng như thu hút các nhà đầu tư tổ chức cho giai đoạn xây dựng thương mại.
Góc nhìn và bài học cho nhà đầu tư Việt Nam
Thương vụ giữa EnergyX và Trafigura cho thấy xu hướng rõ nét trong việc bảo đảm chuỗi cung ứng nguyên liệu thô chiến lược phục vụ quá trình chuyển dịch năng lượng xanh. Đối với các nhà đầu tư tại thị trường Việt Nam, xu hướng này mang lại một số hàm ý quan trọng:
- Tầm quan trọng của hợp đồng bao tiêu dài hạn (Offtake): Trong lĩnh vực khai thác khoáng sản và năng lượng mới, các cam kết bao tiêu từ các đối tác lớn là yếu tố tiên quyết bảo đảm dòng tiền và giảm thiểu rủi ro huy động vốn.
- Cơ hội cho doanh nghiệp xe điện và phụ trợ nội địa: Những nỗ lực đa dạng hóa nguồn cung kim loại pin ngoài Trung Quốc sẽ giúp ổn định giá thành nguyên vật liệu trong trung và dài hạn, mở ra lợi thế liên kết cung ứng cho các doanh nghiệp sản xuất pin và xe điện tại Việt Nam như VinFast hay VinES.
- Triển vọng cổ phiếu vật liệu và công nghệ xanh: Nhà đầu tư có thể theo dõi các doanh nghiệp khai thác, chế biến khoáng sản công nghệ cao niêm yết trong nước có khả năng tham gia vào chuỗi cung ứng nguyên liệu phục vụ ngành năng lượng tái tạo.