Lạm phát Anh tăng trở lại: Thách thức lớn cho BoE
Dữ liệu lạm phát tháng 9 của Vương quốc Anh công bố vào thứ Tư này dự kiến sẽ tiếp tục leo thang, đẩy Ngân hàng Trung ương Anh (BoE) và chính phủ vào tình thế tiến thoái lưỡng nan ngay trước thềm công bố ngân sách mùa thu.
Lạm phát tăng tốc khiến mục tiêu 2% ngày càng xa vời
Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) toàn phần tại Anh trong tháng 9 được dự báo sẽ tăng lên mức 3,4% so với cùng kỳ năm trước, tăng từ mức 3,1% trong tháng 8. Trong khi đó, lạm phát lõi cũng dự kiến nhích lên 2,8% từ mức 2,6% của tháng trước.
Xu hướng này tiếp tục đưa mức lạm phát ra xa mục tiêu 2% của BoE. Chi phí năng lượng gia tăng đang bào mòn ngân sách hộ gia đình, trong khi lạm phát mảng dịch vụ vẫn duy trì ở mức cao dai dẳng – trở thành bài toán hóc búa nhất đối với các nhà hoạch định chính sách tiền tệ.
Bài toán khó giữa tăng trưởng suy yếu và áp lực nâng lãi suất
Mặc dù nền kinh tế Anh chưa rơi vào khủng hoảng toàn diện, nhưng nhu cầu tiêu dùng nội địa vẫn hết sức mong manh và thị trường lao động đang bộc lộ những rạn nứt rõ nét:
- Tăng trưởng GDP: Tháng 8 đạt 0,1% nhưng chủ yếu dựa vào khu vực sản xuất, trong khi sản lượng ngành dịch vụ đi ngang.
- Thị trường việc làm: Số lượng bảng lương tiếp tục giảm 0,5% so với cùng kỳ năm trước; tỷ lệ thất nghiệp tháng 7 tăng lên mức 4,9%.
Thị trường hiện định giá tới 95% khả năng BoE sẽ tăng lãi suất 25 điểm cơ bản vào ngày 5/11, và tiếp tục một đợt tăng tương tự vào tháng 2 năm sau. Tuy nhiên, rủi ro lớn nhất hiện nay là liệu lạm phát có tiếp tục buộc BoE phải thắt chặt chính sách tiền tệ mạnh hơn mức mà nền kinh tế có thể chịu đựng.
Thách thức từ Ngân sách Mùa thu
Bộ trưởng Tài chính Anh đang đối mặt với bài toán cân bằng đầy rủi ro: vừa phải tung gói cứu trợ người dân ứng phó chi phí năng lượng, vừa phải kiểm soát nợ công và lợi suất trái phiếu chính phủ (gilt yields). Một gói kích thích tài khóa quá tay có thể khiến giới đầu tư trái phiếu lo ngại, từ đó đẩy chi phí vay vốn lên cao hơn nữa.
Góc nhìn và bài học cho nhà đầu tư Việt Nam
Diễn biến kinh tế tại Anh mang lại nhiều hàm ý quan trọng cho các nhà đầu tư tại thị trường Việt Nam:
Thứ nhất, áp lực tỷ giá và dòng vốn toàn cầu: Việc BoE duy trì xu hướng thắt chặt có thể kéo dài chu kỳ lãi suất cao trên thế giới, khiến đồng USD và GBP duy trì sức ép lên các đồng tiền thị trường mới nổi, trong đó có VND. Nhà đầu tư cần thận trọng với các doanh nghiệp có dư nợ vay ngoại tệ lớn.
Thứ hai, nhóm ngành xuất khẩu sang thị trường châu Âu/Anh: Sức mua tiêu dùng tại Anh tiếp tục bị siết chặt bởi lạm phát và lãi suất cao, báo hiệu nhu cầu nhập khẩu các mặt hàng như dệt may, da giày, đồ gỗ và thủy sản từ Việt Nam sẽ khó có sự bứt phá mạnh trong ngắn hạn.
Do đó, nhà đầu tư trong nước nên ưu tiên phân bổ tỷ trọng vào các nhóm ngành hưởng lợi từ nhu cầu nội địa, đầu tư công hoặc các doanh nghiệp có cấu trúc tài chính lành mạnh, tỷ lệ nợ vay thấp để phòng ngừa rủi ro biến động vĩ mô toàn cầu.