Mỏ đồng lớn nhất thế giới đối mặt chi phí tăng, sản lượng giảm

Mỏ đồng Kamoa-Kakula: Thách thức kép về sản lượng và chi phí

Ivanhoe Mines, công ty khai thác Canada, vừa công bố dự báo sản lượng đồng năm 2027 cho mỏ Kamoa-Kakula tại Cộng hòa Dân chủ Congo bị cắt giảm lần thứ hai trong năm. Đồng thời, chi phí hoạt động tăng cao và thời gian phục hồi mỏ đồng mới lớn nhất thế giới này cũng kéo dài hơn dự kiến.

Cụ thể, Ivanhoe Mines dự kiến sản xuất 300.000 - 350.000 tấn đồng vào năm tới, giảm so với con số 380.000 - 420.000 tấn trước đó. Mức giảm này tương đương 75.000 tấn so với kế hoạch ban đầu. Trước đó, mục tiêu sản lượng từng ở mức 500.000 - 540.000 tấn.

Công ty cũng nâng dự báo chi phí tiền mặt (C1) năm 2027 lên 2,50 - 3,00 USD/pound, tăng từ mức 2,10 - 2,50 USD/pound. Nguyên nhân được đưa ra là do giá dầu diesel duy trì ở mức cao, hàm lượng quặng thấp hơn và sản lượng giảm.

Nỗ lực phục hồi và những khó khăn bất ngờ

Ông Robert Friedland, người sáng lập và đồng Chủ tịch Ivanhoe Mines, cho biết việc điều chỉnh dự báo sản lượng và chi phí trong ngắn hạn phản ánh cách tiếp cận kỷ luật nhằm ổn định hoạt động tại Kamoa-Kakula. Ưu tiên hàng đầu là sự ổn định vận hành, linh hoạt trong khai thác và phục hồi bền vững sản lượng đồng hàng năm lên khoảng 500.000 tấn.

Tuy nhiên, việc phục hồi này đang gặp nhiều khó khăn. Ngay cả khi các công ty khai thác đang nỗ lực đưa nguồn cung mới ra thị trường, việc khôi phục các hoạt động khai thác đồng quy mô lớn vẫn là một thách thức.

Trong khi Freeport-McMoRan (NYSE: FCX) đã phê duyệt kế hoạch mở rộng mỏ Bagdad ở Arizona với mục tiêu tăng sản lượng vào năm 2030, quá trình phục hồi tại Kamoa-Kakula lại diễn ra chậm hơn dự kiến.

Nhà phân tích Craig Hutchison của TD Cowen nhận định: "Con đường trở lại mức sản lượng khoảng 500.000 tấn/năm đã trở nên dài hơn, tốn kém hơn về vốn và phụ thuộc nhiều hơn vào việc thực thi trong tương lai". Ông đã hạ bậc khuyến nghị đối với Ivanhoe từ 'mua' xuống 'giữ' và cắt giảm mục tiêu giá cổ phiếu.

Kế hoạch khai thác mới và những trì hoãn

Ivanhoe Mines đã giảm kỳ vọng về công suất sản xuất hàng năm ổn định của các nhà máy tuyển quặng Giai đoạn 1, 2 và 3 hiện có của Kamoa-Kakula xuống còn 400.000 - 450.000 tấn. Công ty đang chuẩn bị triển khai phương pháp khai thác lộ thiên nông bên cạnh hoạt động khai thác hầm lò.

Theo kế hoạch, công ty sẽ bắt đầu bóc lớp đất đá phủ tại hai hố mỏ khởi đầu có hàm lượng cao vào quý 1 năm 2027, với quặng đầu tiên dự kiến được khai thác vào quý 3 cùng năm. Phương pháp khai thác mới này nhằm mục đích tăng tính linh hoạt trong khi mỏ Kakula dưới lòng đất đang phục hồi.

Tuy nhiên, quá trình phục hồi này lại gặp thêm một trở ngại nữa. Ivanhoe Mines hiện dự kiến hoạt động khai thác tại phía đông của Kakula sẽ tái khởi động vào cuối tháng 3 năm 2028, thay vì cuối năm 2027, sau khi hoàn tất các công việc địa chất và kỹ thuật bổ sung.

Trong quý 3, Kamoa-Kakula đã sản xuất 76.401 tấn đồng thành phẩm, tăng so với 64.328 tấn trong quý trước. Sản lượng cả năm 2026 dự kiến đạt khoảng 290.000 tấn.

Công ty cũng đã giảm 200 triệu USD ở phần trên của dự báo chi tiêu vốn năm 2026, hoãn khoản chi này sang năm 2027. Dự báo chi tiêu cho năm tới hiện ở mức 950 triệu - 1,15 tỷ USD, chưa bao gồm ước tính 100 - 200 triệu USD cho việc bóc lớp đất đá phủ.

Triển vọng nguồn cung đồng và lời khuyên cho nhà đầu tư Việt Nam

Ivanhoe Mines có kế hoạch bắt đầu thiết kế chi tiết cho việc mở rộng nhà máy tuyển quặng Giai đoạn 4 vào quý 1 năm 2027, với mục tiêu nâng công suất sản xuất đồng hàng năm lên khoảng 500.000 tấn.

Nhận định cho nhà đầu tư Việt Nam: Sự chậm trễ và chi phí gia tăng tại các dự án khai thác đồng lớn như Kamoa-Kakula cho thấy tính phức tạp và rủi ro trong ngành khai khoáng. Các nhà đầu tư Việt Nam quan tâm đến thị trường nguyên liệu cần theo dõi sát sao diễn biến này, đánh giá tác động đến giá đồng toàn cầu và cân nhắc các yếu tố rủi ro khi đầu tư vào các công ty hoặc quỹ liên quan đến kim loại này. Việc phục hồi sản xuất chậm trễ có thể tạo áp lực lên nguồn cung trong ngắn và trung hạn, tiềm ẩn cơ hội cho các nhà đầu tư có tầm nhìn dài hạn, nhưng cũng đi kèm với những bất ổn cần được quản lý cẩn trọng.