Na Uy phê duyệt nhà máy thí điểm đất hiếm 27 triệu USD

Na Uy đầu tư mạnh vào nhà máy thí điểm đất hiếm

Công ty tư nhân Rare Earths Norway (REN) đã chính thức phê duyệt xây dựng một nhà máy thí điểm trị giá 24 triệu Euro (tương đương 27 triệu USD). Dự án này nhằm mục đích thử nghiệm quy trình xử lý vật liệu từ mỏ Fen, một trong những mỏ đất hiếm được ghi nhận lớn nhất châu Âu. Mục tiêu là biến mỏ Fen thành nguồn cung cấp nguyên liệu quan trọng cho nam châm vĩnh cửu.

Nhà máy đặt tại Ulefoss, cách Oslo khoảng 160 km về phía tây nam, dự kiến sẽ đi vào hoạt động vào quý 3 năm 2027. Khoản đầu tư này nhận được sự hỗ trợ đáng kể, bao gồm 5,4 triệu Euro từ Innovation Norway và 1,9 triệu Euro từ Quỹ Phát triển Telemark. CEO của REN, ông Håvard Moe, nhấn mạnh: "Khoản đầu tư này là một bước đi cụ thể hướng tới việc đưa mỏ Fen vào sản xuất. Nhà máy thí điểm sẽ cho phép chúng tôi xác thực lộ trình xử lý, thu thập dữ liệu vận hành thiết yếu và cung cấp sản phẩm đất hiếm cho các đối tác châu Âu để sản xuất thử nghiệm kim loại và nam châm."

Tầm quan trọng chiến lược của mỏ Fen đối với châu Âu

Quyết định đầu tư này diễn ra trong bối cảnh các quốc gia thành viên Liên minh Châu Âu (EU) đang nỗ lực cắt giảm sự phụ thuộc vào nguồn cung đất hiếm và nam châm từ Trung Quốc. Mỏ Fen chứa các nguyên tố đất hiếm quan trọng như Neodymium (Nd) và Praseodymium (Pr), vốn là thành phần không thể thiếu trong sản xuất nam châm hiệu suất cao cho xe điện, tuabin gió và thiết bị quốc phòng. Điều này mang lại ý nghĩa chiến lược vượt ra ngoài biên giới Na Uy.

Ông Bernd Schäfer, CEO của EIT RawMaterials, một mạng lưới đổi mới nguyên liệu thô được EU hậu thuẫn, cho biết: "Sự phụ thuộc của châu Âu vào đất hiếm nhập khẩu là một điểm yếu chiến lược mà chúng ta không thể tiếp tục bỏ qua." EIT RawMaterials cũng là đơn vị cung cấp tài trợ cho dự án tại Na Uy.

Lộ trình tích hợp từ quặng đến oxit đất hiếm

Rare Earths Norway đặt mục tiêu bắt đầu khai thác đất hiếm thương mại vào đầu những năm 2030. Trước đó, nhà máy thí điểm sẽ tập trung vào việc kiểm nghiệm một quy trình tích hợp hoàn chỉnh, từ quặng thô đến oxit đất hiếm. Dữ liệu vận hành thu thập được và sản phẩm từ nhà máy sẽ được cung cấp cho các đối tác châu Âu để sản xuất thử nghiệm kim loại và nam châm.

Báo cáo cập nhật tài nguyên cho mỏ Fen vào tháng 3 cho thấy trữ lượng đất hiếm được chỉ định (indicated) ước tính 123 triệu tấn, với hàm lượng 1,35% oxit đất hiếm tổng cộng (TREO), tương đương khoảng 1,7 triệu tấn oxit. Trữ lượng suy luận (inferred) lên tới 1,08 tỷ tấn, hàm lượng 1,31% TREO, chứa 14,2 triệu tấn oxit. Tổng lượng oxit đất hiếm chứa trong quặng đã tăng khoảng 80% so với báo cáo năm 2024.

Sự gia tăng trữ lượng này là kết quả của các hoạt động khoan thăm dò bổ sung và sự thay đổi trong phương pháp khai thác được đề xuất của REN. Công ty đã phân tích khoảng 30.000 mét lõi khoan, bao gồm 10.000 mét từ chiến dịch thăm dò năm ngoái. Thiết kế khai thác mới cũng tăng lớp đá bảo vệ giữa các hầm lò ngầm và bề mặt lên 100 mét, so với 25 mét trước đây.

Sự quan tâm của Chính phủ Na Uy

Chính phủ Na Uy đã tiếp quản quy trình quy hoạch dự án vào tháng 4 do sự liên quan đến lợi ích quốc gia. Vào tháng 9, chính phủ đã đặt mục tiêu hoàn thành kế hoạch vào năm 2028, ưu tiên hoàn thành vào cuối năm 2027. Quy trình này sẽ xác định địa điểm và các điều kiện cho việc khai thác hầm lò, cơ sở chế biến, lưu trữ chất thải và hạ tầng liên quan.

Nhận định cho nhà đầu tư Việt Nam: Dự án nhà máy thí điểm đất hiếm của Rare Earths Norway là một tín hiệu tích cực cho thấy châu Âu đang nỗ lực đa dạng hóa nguồn cung đất hiếm, giảm sự phụ thuộc vào Trung Quốc. Điều này có thể mở ra cơ hội hợp tác, đầu tư hoặc cung ứng nguyên liệu cho các doanh nghiệp Việt Nam trong lĩnh vực công nghệ cao, năng lượng tái tạo và sản xuất nam châm trong tương lai. Các nhà đầu tư cần theo dõi sát sao tiến độ dự án và các chính sách liên quan của EU cũng như Na Uy để nắm bắt cơ hội tiềm năng.