Scandal kế toán Codelcó: 8 nhân viên bị sa thải, rủi ro cho nhà đầu tư

Bối cảnh và nguyên nhân vụ bê bối kế toán tại Codelcó

Codelcó, doanh nghiệp khai thác đồng quốc doanh của Chile, vừa công bố việc sa thải 8 nhân viên trong các bộ phận Chuquicamata, Ministro Hales, Salvador và trụ sở Santiago. Các biên bản điều tra cho thấy có khoảng 27.000 tấn đồng (tương đương 2% sản lượng khai thác năm 2025) đã được ghi nhận sai lệch, không đáp ứng tiêu chuẩn đầu ra thực tế.

Việc này bắt nguồn từ một cuộc kiểm toán nội bộ phát hiện 20.000 tấn đồng được tính vào sản lượng tháng 12/2025 mà không đủ tiêu chuẩn. Các sai lệch sau đó được mở rộng ra các bộ phận khác, gây nghi ngờ về việc các đơn vị có thể tính trùng khối lượng đồng cùng một lần.

Những người bị sa thải

Trong số 8 người bị sa thải có Giám đốc chung của đơn vị Salvador – Patricio Viveros, cùng các quản lý chịu trách nhiệm về tài nguyên khoáng sản và phát triển tại ba bộ phận. Bộ trưởng Khai thác mỏ Chile, Daniel Mas, nhấn mạnh nguyên tắc minh bạch và trung thực không thể thương lượng trong các doanh nghiệp nhà nước.

Biện pháp xử lý và quá trình điều tra

Codelcó đã thuê Ernst & Young để tiến hành điều tra chuyên sâu, xác định quy mô sai lệch và người có trách nhiệm. Đồng thời, KPMG đang rà soát toàn bộ hồ sơ sản lượng, trong khi Văn phòng Kiểm toán Quốc gia Chile thực hiện một cuộc kiểm toán độc lập.

Vào tháng 5, Văn phòng Công tố viên Quốc gia Chile đã chỉ định công tố viên khu vực Aquiles Cubillos dẫn dắt cuộc điều tra hình sự dựa trên các đơn khiếu nại của Codelcó và nghị sĩ Jaime Mulet.

Hậu quả tài chính và uy tín

Mặc dù công ty khẳng định các sai lệch không làm thay đổi báo cáo tài chính đã kiểm toán năm 2025, nhưng chúng đã làm dấy lên lo ngại về chi phí vay và niềm tin của khách hàng, nhà đầu tư trái phiếu. Theo Juan Ignacio Guzmán, CEO GEM Mining Consulting, “một công ty mất uy tín có thể chịu chi phí vay cao hơn đáng kể”.

Ảnh hưởng tới thị trường đồng và nhà đầu tư

Những sai lệch trong báo cáo sản lượng của Codelcó không dự kiến sẽ gây biến động lớn trên thị trường đồng toàn cầu, vì giá đồng phụ thuộc vào cung cầu thực tế. Tuy nhiên, việc giảm niềm tin vào một trong những nhà sản xuất đồng lớn nhất thế giới có thể làm tăng áp lực lên các nhà đầu tư trong việc đánh giá rủi ro tín dụng và dự báo lợi nhuận.

Quan điểm của các chuyên gia

Juan Carlos Guajardo, giám đốc điều hành Plusmining, nhấn mạnh rằng vụ việc “phản ánh lỗ hổng trong kiểm soát, truy xuất nguồn gốc và xác thực hoạt động”. Các chuyên gia đồng lo rằng nếu không có biện pháp khắc phục kịp thời, các công ty khai thác khác có thể gặp áp lực tương tự từ các nhà quản lý và nhà đầu tư.

Nhận định cho nhà đầu tư Việt Nam

Đối với các nhà đầu tư Việt Nam, đặc biệt là những người đang nắm giữ cổ phiếu hoặc trái phiếu liên quan tới ngành khai thác đồng, cần thận trọng trong việc đánh giá rủi ro tín dụng của Codelcó. Đề xuất:

• Giám sát chặt chẽ các báo cáo tài chính và thông tin cập nhật từ Codelcó trong các kỳ báo cáo tới.
• Đánh giá lại mức độ tiếp xúc trong danh mục đầu tư, cân nhắc giảm tỷ trọng nếu rủi ro tín dụng tăng.
• Ưu tiên các công ty khai thác đồng có hệ thống kiểm soát nội bộ mạnh, minh bạch và không phụ thuộc quá lớn vào một nhà cung cấp duy nhất.

Trong bối cảnh giá đồng vẫn duy trì mức hỗ trợ, việc duy trì một danh mục đa dạng và tập trung vào các doanh nghiệp có nền tảng tài chính vững chắc sẽ giúp bảo vệ lợi nhuận và giảm thiểu rủi ro từ các vụ bê bối kế toán như Codelcó.