Thổ Nhĩ Kỳ đề xuất COP31 tập trung điện hóa thay vì bỏ hóa thạch
Thổ Nhĩ Kỳ đang thúc đẩy một lộ trình mới tại COP31, tập trung vào việc tăng cường tỷ trọng điện năng trong tiêu thụ năng lượng toàn cầu lên 35% vào năm 2035. Đáng chú ý, đề xuất này không đi kèm yêu cầu bắt buộc về việc cắt giảm nhiên liệu hóa thạch, tạo ra những luồng tranh luận trái chiều trong giới đầu tư và các nhà hoạch định chính sách khí hậu toàn cầu.
Đề xuất điện hóa: Thay đổi trọng tâm từ cắt giảm sang chuyển đổi
Tại hội nghị đàm phán khí hậu diễn ra ở Antalya, Thổ Nhĩ Kỳ đã kêu gọi gần 200 quốc gia cam kết đưa tỷ trọng điện năng từ mức 20% hiện nay lên 35% vào năm 2035. Thay vì tập trung vào việc loại bỏ trực tiếp dầu mỏ, khí đốt và than đá, đề xuất này đo lường tiến trình dựa trên tỷ lệ đáp ứng nhu cầu năng lượng cuối cùng bằng điện.
Cách tiếp cận này thu hút sự chú ý lớn vì nó không quy định cụ thể cách thức tạo ra điện năng. Điều này đồng nghĩa với việc các quốc gia vẫn có thể duy trì một phần năng lượng hóa thạch nếu họ tăng cường được hiệu suất điện hóa trong các ngành công nghiệp và giao thông.
Thách thức đối với mục tiêu Net Zero toàn cầu
Mặc dù việc thúc đẩy điện hóa là cần thiết cho quá trình chuyển đổi xanh, nhưng các nhà đàm phán khí hậu lo ngại rằng nếu không có lộ trình giảm phát thải cụ thể, mục tiêu Net Zero sẽ khó đạt được đúng hạn. Việc thiếu các cam kết cắt giảm nhiên liệu hóa thạch có thể làm chậm nỗ lực hạn chế sự nóng lên toàn cầu dưới mức 1,5 độ C.
Tuy nhiên, đối với nhiều quốc gia đang phát triển, đề xuất của Thổ Nhĩ Kỳ được xem là một giải pháp thực tế hơn, giúp cân bằng giữa an ninh năng lượng và mục tiêu môi trường mà không gây sốc cho nền kinh tế phụ thuộc vào năng lượng truyền thống.
Nhận định dành cho nhà đầu tư Việt Nam
Đối với các nhà đầu tư tại Việt Nam, xu hướng điện hóa toàn cầu là tín hiệu tích cực dài hạn cho nhóm ngành năng lượng tái tạo, hạ tầng lưới điện và xe điện (EV). Việc tập trung vào tiêu thụ điện thay vì chỉ trích nhiên liệu hóa thạch cho thấy các doanh nghiệp nhiệt điện vẫn có thể duy trì vai trò trong ngắn hạn, nhưng dòng vốn lớn sẽ chảy mạnh vào các dự án truyền tải và lưu trữ năng lượng. Nhà đầu tư nên theo dõi sát các điều chỉnh trong Quy hoạch điện VIII và các chính sách hỗ trợ hạ tầng điện để đón đầu cơ hội từ làn sóng chuyển dịch này.