Vay vốn than đá vẫn gần 117 tỷ USD/năm dù cam kết

Nghiên cứu mới từ tổ chức phi lợi nhuận Đức Urgewald cho thấy, từ sau Hội nghị khí hậu COP26 năm 2021, tổng vốn vay cho ngành than đá trên thế giới vẫn giữ vững mức gần 117 tỷ USD mỗi năm, dù các ngân hàng châu Âu và một số ngân hàng Á đã giảm mạnh mức độ phơi riesgo.

Phân bổ vốn vay theo khu vực

Các ngân hàng Trung Quốc chiếm 62% tổng vốn vay trong giai đoạn 2022‑2025, tương đương 289 tỷ USD, theo sau là Mỹ với 14% và Nhật Bản với 6%. CitiC, China Merchants Bank và Industrial Bank là ba nhà tài trợ lớn nhất của Trung Quốc.

Chiến lược của các ngân hàng châu Âu

Các ngân hàng có trụ sở tại EU đã giảm vốn vay hàng năm từ 4,8 tỷ USD năm 2022 xuống 2,6 tỷ USD năm 2025, giảm 46%. Barclays vẫn là nhà tài trợ lớn nhất ở châu Âu với 5,7 tỷ USD trong bốn năm, trong khi HSBC tăng gấp đôi mức tài trợ hàng năm lên 414 triệu USD.

Xu hướng thay đổi tại các ngân hàng lớn

Trong khi ngân hàng Anh tăng vốn vay lên 17%, NatWest cắt giảm một nửa sau khi cam kết ngừng cho vay than đá ở Anh vào 2024 và toàn cầu vào 2030. Các ngân hàng Malaysia, Thái Lan và Đài Loan cũng ghi nhận giảm mạnh từ 88% xuống 53% trong cùng kỳ.

Nhà đầu tư Việt Nam cần lưu ý rằng, mặc dù có cam kết net‑zero, vốn vay cho than đá vẫn tập trung ở các thị trường có chính sách yếu hoặc thiếu quy định. Điều này gợi ý rủi ro môi trường và uy tín khi đầu tư vào các tài sản liên quan đến than đá, đồng thời mở ra cơ hội tìm kiếm các dự án năng lượng sạch hơn trong khu vực.