Cảnh báo 'Cú sốc Trung Quốc 2.0' từ tỷ lệ tiết kiệm 20%
Chuyên gia phân tích chính sách đối ngoại Dewardric McNeal từ Longview Global vừa đưa ra cảnh báo về tình trạng tỷ lệ tiết kiệm hộ gia đình tại Trung Quốc lên tới 20% GDP, cao gấp đôi mức trung bình của OECD. Điều này đang tạo ra một làn sóng hàng hóa dư thừa đổ bộ vào Đông Nam Á, Mỹ Latinh và châu Âu, hình thành nên hiện tượng gọi là 'Cú sốc Trung Quốc 2.0'.
Tỷ lệ tiết kiệm cao kỷ lục và hệ lụy dư thừa công suất
Theo McNeal, việc Bắc Kinh không thể chuyển đổi mô hình kinh tế từ dựa vào sản xuất sang dựa vào tiêu dùng đang gây ra sự tê liệt trong chi tiêu nội địa. Trong khi tỷ lệ tiết kiệm của người Mỹ giảm xuống mức 2,8% vào quý 2 năm 2024, người tiêu dùng Trung Quốc lại đang tích trữ tiền mặt do thiếu niềm tin vào nền kinh tế. Sự phân kỳ này khiến các nhà máy Trung Quốc buộc phải đẩy hàng ra thị trường quốc tế với giá rẻ để duy trì hoạt động.
Chiêu thức 'trung chuyển' hàng hóa bị Mỹ siết chặt
Mỹ đang bắt đầu phản ứng gay gắt với nỗ lực của Trung Quốc trong việc đưa hàng hóa vào thị trường này thông qua các nước thứ ba. McNeal cho biết Washington đã triển khai các phần mềm hỗ trợ AI để phát hiện cái gọi là 'gian lận trung chuyển' (transshipment scam). Đây là phương thức Trung Quốc tìm cách đưa sản phẩm qua hơn 40 quốc gia khác để né thuế quan và các rào cản thương mại.
Áp lực từ các phán quyết thương mại quốc tế
Thị trường hiện đang dự báo có tới 97% khả năng Mỹ và Trung Quốc sẽ không đạt được thỏa thuận thuế quan nào trước ngày 31/8. Bên cạnh đó, một phán quyết quan trọng của Liên minh Châu Âu (EU) về tình trạng dư thừa công suất của Trung Quốc dự kiến đưa ra vào tháng 10 sẽ là điểm nóng tiếp theo trong cuộc chiến thương mại toàn cầu. Các quốc gia thuộc 'Global South' (Nam bán cầu) đang trở thành điểm đến chính cho hàng hóa dư thừa của Trung Quốc, gây ra những hệ lụy chính trị phức tạp.
Nhận định cho nhà đầu tư Việt Nam: Sự xuất hiện của 'Cú sốc Trung Quốc 2.0' mang đến cả thách thức lẫn cơ hội. Một mặt, hàng hóa giá rẻ từ Trung Quốc sẽ tạo áp lực cạnh tranh cực lớn cho các doanh nghiệp sản xuất nội địa Việt Nam. Mặt khác, việc Mỹ và EU siết chặt kiểm soát nguồn gốc hàng hóa (truy xuất xuất xứ) đòi hỏi các doanh nghiệp xuất khẩu Việt Nam phải cực kỳ minh bạch để tránh bị đánh thuế oan. Nhà đầu tư nên ưu tiên các doanh nghiệp có chuỗi cung ứng tự chủ và có khả năng khẳng định giá trị thương hiệu thay vì chỉ cạnh tranh về giá.