Chính phủ Mỹ đầu tư 27 tỷ USD vào cổ phần doanh nghiệp
Tổng quan: Chính phủ Mỹ đã chi khoảng 27 tỷ USD vào 30 giao dịch cổ phần hoặc bán‑công ty, trong đó có 9,9% Intel trị giá 42 tỷ USD. Đầu tư trải rộng qua các cơ quan: Thương mại, Quốc phòng, Tài chính Phát triển, Năng lượng.
Tổng quan đầu tư của chính phủ Mỹ
Giao dịch lớn nhất là Intel, tiếp theo là MP Materials (khoáng sản đất hiếm), U.S. Steel (cổ phần "golden share"), và nhiều công ty công nghệ lượng tử.
Intel
Thương vụ 433,3 triệu cổ phiếu, mỗi cổ phiếu 20,47 USD, chiếm 9,9% vốn. Hai phần ba cổ phiếu đã giao ngay, phần còn lại giữ trong escrow tới khi Intel đạt các mốc chương trình chip của Pentagon.
MP Materials
Đầu tư 400 triệu USD nhằm giảm phụ thuộc vào Trung Quốc trong chuỗi cung ứng nam châm.
Các cơ quan nắm giữ và quyền hạn
Giao dịch được phân bổ: 17 qua Thương mại, 7 qua Quốc phòng, 6 qua Tài chính Phát triển, 2 qua Năng lượng. Chỉ Tài chính Phát triển có thẩm quyền pháp lý rõ ràng để sở hữu cổ phần theo luật 2018.
Quy trình báo cáo
Ngân sách, hợp đồng, và thỏa thuận không đồng nhất; một số giao dịch chỉ ở mức bản ghi điều khoản, chưa công khai đầy đủ.
Rủi ro minh bạch và khuyến nghị cho nhà đầu tư Việt Nam
Thiếu sổ sách hợp nhất, thông tin không đồng nhất, và khả năng thay đổi quyền lợi khiến rủi ro minh bạch cao. Nhà đầu tư Việt Nam nên:
- Theo dõi báo cáo của Council on Foreign Relations và các nguồn tin chính phủ.
- Đánh giá mức độ rủi ro pháp lý và quyền kiểm soát của các cơ quan.
- Thận trọng khi tiếp cận các công ty có cổ phần của chính phủ Mỹ, đặc biệt trong lĩnh vực công nghệ cao và năng lượng.
Nhận định: Dù tiềm năng lợi nhuận lớn, sự không rõ ràng trong quản lý danh mục đầu tư của Washington yêu cầu nhà đầu tư Việt Nam cân nhắc kỹ lưỡng và ưu tiên các công ty có thông tin tài chính minh bạch.