Đồng và niken đối mặt rủi ro do El Niño gây gián đoạn
El Niño – hiện tượng thời tiết bất thường với nhiệt độ nước biển tăng trên 0,5°C – dự kiến sẽ kéo dài đến đầu năm 2027, gây ra hạn hán, lũ lụt và thiếu điện ở các khu vực khai thác đồng và niken quan trọng. Điều này làm tăng rủi ro cung cấp và có thể ảnh hưởng đáng kể đến giá cả và quyết định đầu tư của nhà đầu tư Việt Nam.
Rủi ro El Niño đối với sản xuất đồng
Địa điểm chịu ảnh hưởng nặng nề
Hầu hết các mỏ đồng lớn nằm ở Nam Mỹ – Chile và Peru – đang đối mặt với nguy cơ lũ lụt và ngập nước, trong khi các mỏ ở Zambia và Cộng hòa Dân chủ Congo có thể chịu hạn hán kéo dài, làm giảm sản lượng điện từ thủy điện và gây thiếu điện cho các nhà máy luyện đồng. Sự gián đoạn này đã từng xảy ra vào năm 2017, khi các mỏ Los Bronces và El Teniente tạm dừng hoạt động.
Rủi ro El Niño đối với sản xuất niken
Thách thức tại Indonesia
Indonesia, nhà sản xuất niken lớn nhất thế giới, sẽ gặp khó khăn về nguồn nước do hạn hán, làm giảm khả năng khai thác và chế biến. Vào tháng 9/2026, Khu công nghiệp Morowali đã giảm sản lượng của một số nhà máy luyện niken, ước tính khoảng 100.000 tấn NPI có thể bị ảnh hưởng. Khi mùa mưa trở lại, tình hình có thể cải thiện, nhưng nếu hạn hán kéo dài, áp lực lên nguồn cung sẽ tăng.
Triển vọng thị trường 2026‑2027
Theo BMI (đơn vị của Fitch Solutions), dù rủi ro cung cấp cấu trúc như suy giảm grade quặng và bất ổn chính sách vẫn là yếu tố chủ đạo, nhưng các gián đoạn thời tiết ngắn hạn sẽ tăng tính biến động cho đồng và niken trong năm tới. Dự báo 2026, cả hai thị trường vẫn duy trì mức dư thừa nhẹ, nhưng kho dự trữ niken lớn có thể kìm hãm đà tăng giá nếu gián đoạn không kéo dài.
Nhận định cho nhà đầu tư Việt Nam: Trong bối cảnh El Niño kéo dài, nhà đầu tư nên giám sát chặt chẽ các báo cáo về thời tiết và sản lượng của các mỏ chính, đặc biệt là Chile, Peru và Indonesia. Đối với đồng, rủi ro ngắn hạn có thể tạo cơ hội mua vào khi giá giảm, nhưng cần chuẩn bị cho khả năng biến động mạnh. Đối với niken, do tồn kho cao, lợi nhuận có thể bị kìm hãm trừ khi có gián đoạn kéo dài. Vì vậy, chiến lược đa dạng hoá danh mục, kết hợp các tài sản phòng hộ và theo dõi sát sao các chỉ số thời tiết sẽ là cách tiếp cận thận trọng nhất cho nhà đầu tư Việt Nam.