IPO SpaceX: Cơn sốt đầu tư toàn cầu và cảnh báo rủi ro
Thương vụ IPO lịch sử của SpaceX đang tạo nên một cơn địa chấn tài chính toàn cầu khi chính thức lên sàn Nasdaq với định giá kỳ vọng lên tới 1,77 nghìn tỷ USD. Sự kiện này thu hút sự quan tâm lớn từ các quỹ đầu tư quốc gia, định chế tài chính lớn cho đến các nhà đầu tư cá nhân, thậm chí cả những người sở hữu quỹ hưu trí thụ động một cách gián tiếp.
Sức hút khổng lồ từ siêu IPO trị giá 1,77 nghìn tỷ USD
Với mức giá chào bán 135 USD/cổ phiếu, SpaceX dự kiến huy động 75 tỷ USD, vượt qua vốn hóa của nhiều gã khổng lồ như Tesla, Meta và Berkshire Hathaway. Gã khổng lồ quản lý tài sản BlackRock được cho là đã đăng ký mua ít nhất 5 tỷ USD, trong khi Quỹ Đầu tư Công Ả Rập Xê Út (PIF) cũng đặt mua hơn 1 tỷ USD. Khoảng 20% lượng cổ phiếu sẽ dành cho các nhà đầu tư cá nhân, những người đã đặt lệnh mua trị giá hơn 100 tỷ USD.
Những nhà đầu tư không ngờ tới
Bên cạnh các định chế tài chính lớn, nhiều trường đại học Mỹ như Hệ thống Đại học Bắc Carolina hay Đại học Washington ở St. Louis cũng đang nắm giữ tỷ trọng lớn cổ phiếu SpaceX thông qua các quỹ hiến tặng. Ngoài ra, việc SpaceX nhanh chóng được đưa vào các chỉ số Nasdaq 100 và FTSE Russell đồng nghĩa với việc các nhà đầu tư thụ động cũng sẽ gián tiếp sở hữu cổ phiếu này qua các quỹ hưu trí.
Tranh cãi về định giá và rủi ro bong bóng công nghệ
Mặc dù sức nóng của đợt IPO là không thể phủ nhận, nhiều nhà phân tích đang đặt câu hỏi về tính bền vững của mức định giá này. Các chuyên gia tại Morningstar cảnh báo rằng giá trị thực của SpaceX có thể chưa bằng một nửa mức định giá IPO, do khả năng sinh lời phụ thuộc vào các công nghệ "mới và chưa được kiểm chứng". Ngược lại, Goldman Sachs lại tỏ ra lạc quan khi dự báo doanh thu mảng AI của SpaceX sẽ bùng nổ từ 3 tỷ USD lên 322 tỷ USD trong tương lai.
Lời khuyên cho nhà đầu tư Việt Nam
Đối với các nhà đầu tư Việt Nam, cơn sốt IPO SpaceX là một bài học lớn về khẩu vị rủi ro và định giá tài sản công nghệ. Dù cơ hội tăng trưởng từ các lĩnh vực tiên phong như hàng không vũ trụ và AI là rất lớn, biến động mạnh là điều khó tránh khỏi. Nhà đầu tư trong nước nên tiếp cận các quỹ ETF ngoại có tỷ trọng SpaceX một cách thận trọng, tránh tâm lý FOMO (sợ bỏ lỡ) và cần đa dạng hóa danh mục để bảo vệ dòng vốn trước những biến động khó lường của thị trường quốc tế.