Quyền lực thị trường dầu mỏ đã vuột khỏi tay OPEC

Thị trường dầu mỏ toàn cầu đang chứng kiến một bước chuyển dịch quyền lực lịch sử. Quyền quyết định giá dầu không còn nằm trong tay OPEC mà đã chuyển sang các mỏ dầu đá phiến tại Mỹ và các nhà sản xuất ngoài liên minh, khiến các quyết định cắt giảm hay tăng sản lượng của khối này dần mất đi sức nặng vốn có.

Sự trỗi dậy của các nhà sản xuất ngoài OPEC

Trong suốt nửa thế kỷ qua, Tổ chức các Nước Xuất khẩu Dầu mỏ (OPEC) và các đối tác (OPEC+) luôn là bên định đoạt giá dầu toàn cầu. Tuy nhiên, cục diện hiện tại đã thay đổi hoàn toàn. Theo báo cáo từ Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), các quốc gia ngoài OPEC đóng góp gần 60% trong mức tăng trưởng sản lượng 3 triệu thùng/ngày của toàn cầu kể từ đầu năm 2025. Sự tăng trưởng này chủ yếu đến từ nhóm các nước châu Mỹ bao gồm Mỹ, Canada, Brazil, Guyana và Argentina.

Sức mạnh từ dầu đá phiến Mỹ

Mỹ đã đạt sản lượng kỷ lục 13,6 triệu thùng/ngày vào năm 2025, trong đó riêng vùng lưu vực Permian chiếm gần một nửa. Khác với OPEC hoạt động theo hạn ngạch, hàng ngàn giếng dầu tư nhân tại Mỹ vận hành linh hoạt dựa trên tín hiệu giá cả thị trường. Khi giá dầu đạt mức kỳ vọng, họ sẽ đẩy mạnh khai thác, làm vô hiệu hóa các nỗ lực thắt chặt nguồn cung của OPEC.

Tương lai ảm đạm cho giá dầu toàn cầu

J.P. Morgan dự báo giá dầu Brent trong dài hạn có thể rơi về mức 63 USD/thùng do tình trạng dư thừa nguồn cung có thể lên tới 3 triệu thùng/ngày. Việc nhu cầu tiêu thụ toàn cầu, đặc biệt là từ Trung Quốc, đang có xu hướng đi ngang càng khiến nỗ lực nâng đỡ giá dầu của OPEC+ trở nên vô vọng.

Lời khuyên cho nhà đầu tư Việt Nam: Xu hướng hạ nhiệt của giá dầu thế giới sẽ giúp giảm bớt áp lực lạm phát và chi phí đầu vào cho các doanh nghiệp trong nước. Nhà đầu tư nên thận trọng với nhóm cổ phiếu dầu khí (PVD, PVS, GAS) do biên lợi nhuận có thể bị ảnh hưởng, đồng thời cân nhắc cơ hội ở các ngành được hưởng lợi từ giá năng lượng thấp như vận tải, logistics và sản xuất phân bón.