IMF cảnh báo: 32 quốc gia chiếm 95% tăng trưởng toàn cầu khi AI mở rộng khoảng cách
Bối cảnh dự báo của IMF
IMF đã nâng dự báo tăng trưởng kinh tế toàn cầu năm 2026 lên 3,1% (từ 3,0% trong tháng 7) và giữ nguyên mức 3,4% cho năm 2027. Dự báo này dựa trên giả định rằng đầu tư trí tuệ nhân tạo (AI) sẽ bù đắp phần lớn sốc năng lượng do chiến tranh ở Trung Đông gây ra.
Giả định về giá dầu và kênh Hormuz
IMF tính giá dầu trung bình 96 USD/thùng trong năm 2024 và 87 USD/thùng năm 2025, đồng thời giả định eo biển Hormuz sẽ mở cửa trở lại vào tháng 3/2027. Bất kỳ trì hoãn nào hoặc diễn biến xấu hơn (giá dầu lên tới 130 USD) sẽ làm giảm tăng trưởng và đẩy lạm phát lên tới 5,2% vào năm 2027.
AI và các nền kinh tế xuất khẩu
Những nước có chuỗi cung ứng gắn liền với AI như Hàn Quốc, Đài Loan, Malaysia và Mexico được IMF dự báo là các “người thắng” trong kịch bản hiện tại. Tuy nhiên, kịch bản “AI unwind” – khi lợi nhuận AI giảm mạnh – cho thấy các nền kinh tế này sẽ chịu áp lực lớn, phản ánh qua đợt bán tháo mạnh của cổ phiếu công nghệ châu Á.
Rủi ro nợ công và chi phí vay
IMF nhấn mạnh rủi ro gia tăng nợ công và chi phí vay, làm áp lực lên thị trường trái phiếu đang đối mặt với lợi suất cao. Các nền kinh tế Vùng Vịnh, đặc biệt là Ả Rập Xê Út, dự báo sẽ suy giảm -3,3% trong năm 2024, giảm mạnh so với dự báo tăng trưởng 1,7% trước đó.
Nhận định cho nhà đầu tư Việt Nam
Đối với nhà đầu tư Việt Nam, cần đánh giá lại mức độ phụ thuộc vào chuỗi cung ứng AI và giá dầu. Các ngành công nghiệp chế biến, năng lượng và công nghệ cao có thể gặp biến động mạnh nếu giá dầu tăng hoặc lợi nhuận AI giảm. Khuyến nghị đa dạng hoá danh mục, ưu tiên các công ty nội địa có khả năng tự chủ năng lượng và ít phụ thuộc vào thị trường AI toàn cầu, đồng thời theo dõi chặt chẽ các chỉ số lạm phát và chi phí vay để điều chỉnh chiến lược đầu tư kịp thời.